Αριστοτέλης: περί ευδαιμονίας, αρετής, προαίρεσης και ευθύνης

Η ευδαιμονία αποτελεί επιδίωξη του ανθρώπου σύμφωνα με σχεδόν όλο τον αρχαιοελληνικό στοχασμό. Ενδεικτικά σημειώνουμε την άποψη ενός από τους Προσωκρατικούς, του Δημόκριτου:“Ευδαιμονίη ψυχής έργον, ουκ εν βοσκήμασιν οικεί ουδέ εν χρυσώ· ψυχή οικητήριον δαίμονος” δηλαδή “Η ευδαιμονία είναι έργο, απόκτημα της ψυχής του ανθρώπου, η ευδαιμονία δεν κατοικεί στα κοπάδια ζώων, δεν αγοράζεται με χρυσάφι. Η ψυχή είναι η κατοικία της ευδαιμονίας”. Και είναι προφανές ότι η επιδίωξη ευδαιμονίας και η επιλογή δρόμου αναζήτησης αποτελεί κύριο κεφάλαιο της Φιλοσοφίας Ζωής των ανθρώπων και συνοδεύεται από τις αντιλήψεις για τη ζωή και την κοινωνία του Ανθρώπου, από την επιλογή τρόπου ζωής και συμπεριφοράς προς το συνάνθρωπο και από την αποδοχή σκοπών ζωής και κανόνων δράσης, ώστε να επιτυγχάνεται και ευδαιμονία.

Γνωρίζουμε ότι πρώτος ο Αριστοτέλης προσπάθησε συστηματικά να αναλύσει το πώς ορίζεται η ευδαιμονία και πώς επιδιώκεται με την ανθρώπινη δραστηριότητα. Στην προσπάθεια αυτή αφιέρωσε τρία συγγράμματα: Ηθικά Νικομάχεια, Ηθικά Ευδήμεια, Μεγάλα Ηθικά .

Σύνδεση της ευδαιμονίας με όλες τις πνευματικές δραστηριότητες του ανθρώπου διακρίνουμε πρώτη φορά στο πολυσχιδές έργο του Δημόκριτου . Αλλά ο Αριστοτέλης επιχείρησε συστηματικά να συνδέσει την ευδαιμονία του ανθρώπου με την ηθική αντίληψη και δράση του γράφοντας τα τρία έργα που προσημειώσαμε. Και διατύπωσε σχετικό ορισμό στο τέλος του πρώτου βιβλίου των Ηθικών Νικομαχείων γράφοντας: ”Η ευδαιμονία είναι μια ευχάριστη ψυχική κατάσταση που προκύπτει από τη δραστηριότητα της ψυχής, εφόσον αυτή η δραστηριότητα είναι σύμφωνη με την τέλεια αρετή”.

Ο ίδιος ο Αριστοτέλης, θαυμαστής του Σωκράτη, έγραψε για τη συνήθειά του να οδηγεί τους συνομιλητές του στον ορισμό των εννοιών: “Έστιν άρα η αρετή έξις προαιρετική, εν μεσότητι ούσα τη προς ημάς, ωρισμένη λόγω” - “Είναι λοιπόν η αρετή η παγιωμένη διάθεση ή ο σταθερός προσανατολισμός του νου, που αποφασίζει ελεύθερα τις επιλογές των πράξεων και των αισθημάτων μας” ουσιαστικά συνίσταται στην αναζήτηση του μέσου δρόμου δράσης σε σχέση με μας, όπως δηλαδή μπορεί να αποφασίσει ο συνετός άνθρωπος.

• “Η ηθική εξ έθους περιγίγνεται , όθεν και το όνομα” - “Η ηθική αντίληψη του ανθρώπου διαμορφώνεται με τη συνήθεια, από όπου παράγεται και η λέξη” “Ουδεμία των ηθικών αρετών φύσει ημίν εγγίγνεται (αλλά εξ έθους περιγίγνεται)” - “καμιά ηθική αρετή δεν την έχουμε έμφυτη, δοσμένη από τη φύση, αλλά διαμορφώνεται στον άνθρωπο με τη συνήθεια, με την επανάληψη τέτοιας συμπεριφοράς”

• “Οι νομοθέται τους πολίτας εθίζοντες ποιούσιν αγαθούς” - Οι νομοθέτες προσπαθούν να κάνουν τους πολίτες αγαθούς με τη συνήθεια, τον εθισμό. 

• “Η του ανθρώπου αρετή είη αν η έξις αφ’ ης αγαθός άνθρωπος γίγνεται” - Αρετή του ανθρώπου μπορεί να είναι η επαναλαμβανόμενη καλή συνήθεια με την οποία ο άνθρωπος γίνεται αγαθός, ενάρετος. 

• “Σημείον δει ποιείσθαι των έξεων την επιγιγνομένην ηδονήν ή λύπην τοις έργοις” - Κριτήριο των επαναλαμβανομένων συνηθειών πρέπει να θεωρούμε τη χαρά ή τη λύπη που προκύπτει από τις πράξεις μας. 

• “Εκ των ομοίων ενεργειών αι έξεις γίγνονται” - Οι έξεις, παγιωμένες συνήθειες διαμορφώνονται με την επανάληψη όμοιων ενεργειών. 

• “Η αρετή πάσης τέχνης ακριβεστέρα και αμείνων…του μέσου αν είη στοχαστική. Λέγω δε την ηθικήν, αύτη γαρ περί πάθη και πράξεις” - “Η αρετή είναι πιο ακριβής και πιο καλοπροαίρετη από κάθε τέχνη….μπορεί να είναι και στοχαστική του μέσου. Και εννοώ την ηθική, γιατί αυτή ανάγεται στα πάθη των ανθρώπων και στα αντίστοιχες πράξεις τους”

• “Η αρετή περί πάθη και πράξεις εστί το μέσον επαινείται και κατορθούται ταύτα δε άμφω της αρετής. Μεσότης, άρα, η αρετή στοχαστική ούσα του μέσου” - “Η αρετή αναφέρεται στα πάθη των ανθρώπων και στις πράξεις τους όπου ο μέσος δρόμος επαινείται και κρίνεται επιτυχία, κατόρθωμα. Αυτά είναι τα δυο γνωρίσματα της αρετής. Άρα η αρετή είναι κάποια μέση πορεία και γι’ αυτό στοχάζεται σταθερά πού βρίσκεται ο μέσος ή μεσαίος δρόμος”. 

• ”Το μέσον προς ημάς, μήτε πλεονάζει μητε ελλείπει, τούτο δε ουχ εν ουδέ ταυτόν πάσιν, πας δε επιστήμων την υπερβολήν και την έλλειψιν φεύγει, το δε μέσον ζητεί και τούθ’ αιρείται” - Το μέσο (η μέση οδός) νοείται σε σχέση με μας που το επιλέγουμε κα νοείται ως κατάσταση όπου δεν πλεονάζει κάτι ούτε υπολείπεται. Αυτό το μέσον δεν είναι ούτε ένα ούτε το ίδιο για όλους….και κάθε συνετός αποφεύγει την υπερβολή και την έλλειψη, αναζητεί το μέσο δρόμο και αυτόν επιλέγει.

• “Έστιν, άρα, η αρετή έξις προαιρετική εν μεσότητι ουσα τη προς ημάς, ωρισμένη λόγω και ω αν ο φρόνιμος ορίσειεν, ειδώς προαιρούμενος, βεβαίως και αμετακινήτως” - Είναι λοιπόν η αρετή η παγιωμένη διάθεση ή ο σταθερός προσανατολισμός του νου, που αποφασίζει ελεύθερα τις επιλογές των πράξεων και των αισθημάτων μας, ουσιαστικά συνίσταται στην αναζήτηση του μέσου δρόμου δράσης σε σχέση με μας, όπως δηλαδή μπορεί να αποφασίσει ο συνετός άνθρωπος και ο φρόνιμος συνειδητά επιλέγει τη μέση οδό και σ’ αυτήν πορεύεται με σταθερότητα και δίχως παρεκκλίσεις..

• Αλλά, για να γίνει αρετή από προαίρεση πράξη, είναι ανάγκη ο άνθρωπος να μάθει κάποιο τρόπο πράξης. Ο Αριστοτέλης προσθέτει σχετικά: ”Α δει μαθόντας ποιείν ταύτα ποιούντες μανθάνομεν” - Αυτά λοιπόν που οφείλουμε να πράττουμε αφού τα μάθουμε, αυτά τα μαθαίνουμε πράττοντες (με διαρκή άσκηση σ’ αυτά).

• Και επειδή η μάθηση είναι θέμα παιδείας, θυμάται ο Αριστοτέλης ένα σχετικό ορισμό από τη μαθητεία του στον Πλάτωνα. Γράφει λοιπόν: “Περί ηδονάς και λύπας εστίν η ηθική αρετή…..Διό δει ήχθαι πως εκ νέων , ως ο Πλάτων φησίν, ώστε χαίρειν τε και λυπείσθαι οις δει η γαρ ορθή παιδεία αύτη εστίν” - Η ηθική αρετή των ανθρώπων αναφέρεται στις χαρές και στις πίκρες που νιώθουν από τη δράση τους…Γι’ αυτό είναι ανάγκη να έχει κανείς οδηγηθεί σε άσκηση αρετής από τα νιάτα του, όπως έχει γράψει ο Πλάτων, ώστε να χαίρεται ή να λυπάται με δραστηριότητα που προκαλεί χαρά ή λύπη. Και αυτό είναι το νόημα της ορθής παιδείας. 

Τι σημαίνουν οι όροι: αγαθός, λόγος, φρόνιμος, τι είναι η προαίρεσις και ποιος ο πλατωνικός ορισμός παιδείας;

Στα Πολιτικά ο Αριστοτέλης περί Παιδείας αναφέρει: “Τρεις παράγοντες συμβάλλουν στο να γίνονται οι άνθρωποι αγαθοί και σπουδαίοι. Και είναι αυτοί οι παράγοντες: η φυσική προδιάθεση, οι εθισμοί και η λογική ικανότητα του ανθρώπου” Αναλύοντας στη συνέχεια τους σκοπούς χαρακτηρίζει κυριότατον την καλλιέργεια του λόγου, με τούτο το σκεπτικό: «δια τον λόγον οι άνθρωποι δύνανται πράττειν και εναντία τοις εθισμοίς και τη φύσει, εάν πεισθώσιν άλλως έχειν βέλτιον» = γιατί με τη λογική ικανότητά τους οι άνθρωποι κατορθώνουν να πράττουν έργα αντίθετα προς τους εθισμούς και τις φυσικές ορμές τους, αν πειστούν ότι κάποια άλλη πορεία είναι πιο σωστή.

Στο τρίτο βιβλίο των Ηθικών Νικομαχείων διευκρινίζει: “έστι γαρ (αρετή) ου μόνον η κατά τον ορθόν λόγον αλλ’ η μετά του ορθού λόγου έξις αρετή (εστί)». «Ορθός δε λόγος περί των τοιούτων η φρόνησις” -“Αρετή δεν είναι απλά η έξη (σταθερή συνήθεια) που διαμορφώθηκε με τον ορθό λόγο, αλλά είναι αρετή η σταθερή έξη που συμπορεύεται μόνιμα με τον ορθό λόγο. Και ορθός λόγος για τέτοια θέματα (ηθικής τάξης ) είναι η φρόνηση”. 
Για την έννοια της φρόνησεως ο  Δημόκριτος έγραψε: «Τριτογένεια η Αθηνά φρόνησις νομίζεται. Γίγνεται δε εκ του φρονείν τρία ταύτα: βουλεύεσθαι καλώς (ευ λογίζεσθαι), λέγειν αναμαρτήτως (ευ λέγειν) και πράττειν α δει» δηλαδή “Τριτογένεια λέγεται η Αθηνά και θεωρείται ενσάρκωση της φρόνησης. Η δε φρόνηση εκφράζεται με τρεις δυνατότητες: να σκεπτόμαστε σωστά, να διατυπώνουμε τη σκέψη μας άψογα, να πράττουμε αυτά που κρίνονται από τους άλλους σωστά, άρα ευεργετικά”.

 Τι σχέση έχει η προαίρεση με τη βούληση και την ελεύθερη επιλογή; Ποια τα όρια λειτουργίας της ή εμβέλειάς της και ποια η σχέση της με το λογικό του ανθρώπου;

Στο τρίτο βιβλίο των Ηθικών Νικομαχείων αναφέρει:
“Η βούλησις του τέλους εστί μάλλον, η δε προαίρεσις των προς το τέλος, όλως δε έοικεν η προαίρεσις περί τα εφ’ ημίν είναι” - Η βούλησή μας εκφράζει μάλλον έναν τελικό σκοπό, ενώ η προαίρεσή μας επιλέγει τα μέσα που θεωρούμε χρήσιμα για την επίτευξη του σκοπού και μάλλον η προαίρεσή μας βασίζεται σε ό,τι μπορούμε εμείς να πραγματοποιήσουμε, ό,τι κρίνουμε ότι είναι μέσα στα όριά μας. Επίσης, “Η προαίρεσις μετά λόγου και διανοίας, υποσημαίνειν δε έοικεν και το όνομα ως ον προ ετέρων αιρετόν” - Η προαίρεσή μας συνοδεύεται από λογική και περίσκεψη, όπως φαίνεται να υποδηλώνει και ο όρος που χρησιμοποιούμε: αιρετό ονομάζουμε κάτι που το προτιμάμε συγκρίνοντας το με κάτι άλλο, άρα ύστερα από ενέργεια λογική και σκέψη.

Παρατηρούμε ότι ο Αριστοτέλης ήδη έχει αγγίξει το κυριότερο ζήτημα της ανθρώπινης ύπαρξης και δράσης, αυτό της Ελευθερίας της Συνείδησης του Ανθρώπου και της συνακόλουθης ευθύνης του. Τέτοιο ζήτημα δεν είχε ακόμη διατυπωθεί διακριτά από τους φιλοσόφους. Με σαφήνεια το έθεσαν, μια γενιά αργότερα από τον Αριστοτέλη, οι Στωικοί , ενώ είναι πιθανό ότι το είχε αγγίξει παλαιότερα ως πρόβλημα ο Δημοκριτος .

http://ellinonfilosofia.blogspot.gr/2011/03/blog-post_27.html

Όταν ο Μεταξάς το 1938 ξεκίνησε το..γεωτρύπανο για πετρέλαιο...

Κατά την περιοδείαν του ανά την Ηλείαν, ο κ. Πρόεδρος της Κυβερνήσεως επεσκέφθη τας παρά το Κατάκωλον εγκαταστάσεις, όπου γίνονται γεωτρήσεις δια την ανεύρεσιν πετρελαιοπηγών.

… Εν μέσω ζητωκραυγών και χειροκροτημάτων, έστρεψεν ο ίδιος ένα μοχλόν και μετέδωσε την κίνησιν εις το γεωτρύπανον, το οποίο ήρχισε να λειτουργεί…

… Και ετόνισε: «Αρχίσατε την εργασίαν σας. Ο Θεός να βοηθήσει το έργον σας. Είμαι βέβαιος ότι με την δραστηριότητά σας και την πείραν, που έχετε, θα κάμετε παν το δυνατόν, δια να εύρετε το πετρέλαιον, το πολύτιμον αυτό αγαθόν δια τον τόπον μας…».

Μετά ήρθε ο πόλεμος, η δολοφονία του Ι. Μεταξά και τα υπόλοιπα γνωστά γεγονότα και τα πετρέλαια έμειναν θαμμένα στο υπέδαφος. Οι δε πολιτικοί-ανδρείκελα της ξενοκρατίας, που ανέλαβαν τις τύχες της χώρας μετά τον συμμοριτοπόλεμο, μίας χώρας ρημαγμένης με τους κατοίκους της να πεινούν, προτίμησαν να λαμβάνουν (και να ξεκοκαλίζουν, αυτοί και οι φίλοι τους…) τα διάφορα σχέδια Μάρσαλ, υποδουλώνοντας την Ελλάδα, παρά να αξιοποιήσουν τον εθνικό μας πλούτο!

Γ. Δημητρακόπουλος
Συνταξιούχος Εκπαιδευτικός

πηγη

ΑΝΘΡΑΚΕΣ Ο ΘΗΣΑΥΡΟΣ Τα ντοκουμέντα της απάτης του «ευεργέτη» Αρτέμη!!!

Προϊόν απάτης και δόλου, είναι τα χρεόγραφα των εξακοσίων δισεκατομμυρίων δολαρίων, με τα οποία ο Αρτέμης Σώρρας και η παρέα του θα έσωζαν την Ελλάδ

Ο Αρτέμης Σώρρας, προσπαθούσε με τηλεοπτικές εμφανίσεις να πείσει το πανελλήνιο ότι είχε συγκεντρωθεί το ποσό για να «σβήσει» το χρέος της χώρας.

Στις 5 Απριλίου 2013, και σύμφωνα με τα αποκλειστικά έγγραφα που παρουσιάζει σήμερα το «Εθνος της Κυριακής», το αμερικανικό υπουργείο Οικονομικών, ύστερα από αίτημα των ελληνικών Αρχών (στις 29 Μαρτίου 2013), που διερευνά τους εθνοσωτήρες, απάντησε ότι τα χρεόγραφά τους δεν είναι έγκυρα, οι λογαριασμοί στους οποίους αναφέρονται δεν υπάρχουν και ότι σε κάθε περίπτωση η διακίνησή τους πρέπει να κινητοποιήσει τον εισαγγελέα.
Μεγάλη έρευνα που διεξάγεται στην ευρύτερη πολιτεία της Ουάσιγκτον των ΗΠΑ, βγάζει πλέον... στον αφρό, την απάτη του Ελληνα υπηκόου Αρτέμη Σώρρα και του Ελληνοαμερικανού Μανώλη Λαμπράκη, της περίφημης Οργάνωσης Εnd National Debt (το τέλος του χρέους), που με το πακέτο 600 δισ. δολαρίων, που διατείνονται ότι έχουν..., θέλουν να σώσουν τη χώρα! Φάκελος 670 σελίδων βρίσκεται στα χέρια του κ. Γιώργου Γιαλτουρίδη, οικονομολόγου και επιχειρηματία στον τομέα του Risk solutions, τμήματος του Τειρεσία στη Βοστώνη, όπου αποκαλύπτεται ξεκάθαρα με επίσημα στοιχεία η απάτη που έχει στηθεί από τους Σώρρα-Λαμπράκη.
«Δεν υπάρχουν»
Οι ελληνικές Αρχές ρώτησαν: «Τα λεφτά υπάρχουν;» και οι αμερικανικές απάντησαν: «...Δεν υπάρχουν». Στον αμερικανικό Τειρεσία της Μασαχουσέτης έχουν φθάσει έγγραφα που αποδεικνύουν ότι τα 600 δισ. εμπεριέχονται σε πλαστά χρεόγραφα που έχει τυπώσει και διακινεί ένας πρώην δικηγόρος ονόματι Στίβεν Λούις Γουόσνι.

Το ομοσπονδιακό υπουργείο Οικονομικών των ΗΠΑ εξέδωσε οδηγία, με την οποία προειδοποιούσε για την ύπαρξη απατεώνων οι οποίοι διακινούσαν πληροφορίες ότι διαθέτουν κρατικά αμερικανικά ομόλογα πολλών δισεκατομμυρίων, ενώ φάκελος 670 σελίδων που βρίσκεται στα χέρια του κ. Γ. Γιαλτουρίδη, οικονομολόγου και επιχειρηματία, αποκαλύπτει την απάτη που είχε στηθεί από τους Σώρρα-Λαμπράκη.

Ο εκδότης και υπογράφων τα ομόλογα είναι κάτοικος της πολιτείας της Ουάσιγκτον και το 2003 διεγράφη ως ανίκανος να ασκήσει δικηγορία, από τον Δικηγορικό Σύλλογο της πολιτείας, με απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου της πολιτείας, που φιλοξενείται στον επίσημο δικτυακό τόπο του συλλόγου.
Μετά την αργία του λοιπόν, «είχε τη φαεινή ιδέα» ή άλλως πρόκειται για τη λεγόμενη «θεωρία του αχυρανθρώπου», να αποδώσει σε αμερικανική εταιρεία με τον τίτλο «UNITED STATES» που εδρεύει στην Ουάσιγκτον, την έκδοση χρεογράφων, τα οποία φέρονται να ενσωματώνουν χρέος των Ηνωμένων Πολιτειών... έναντι διαφόρων που τα χρησιμοποιούν!

Συνεργάτης του Στίβεν Λούις Γουόσνι, στη συνέχεια, εξουσιοδότησε τον Αρτέμη Σώρρα να διακινεί τα χρεόγραφα, με αποτέλεσμα ο ίδιος να θέλει να διοχετεύσει τα υποτιθέμενα 600 δισ. στο χρέος της Ελλάδας.
Πλαστό έγγραφο
Μάλιστα, ανερυθρίαστα οι END παρουσίασαν πέρσι τον Οκτώβρη στην Αθήνα πλαστό, όπως απεδείχθη, έγγραφο που αναφέρει ότι ο κ. Αρτέμιος Σώρρας έχει καταθέσει το ισόποσο των 600 δισ. δολαρίων σε χρεόγραφα του αμερικανικού Δημοσίου με ημερομηνία λήξεως τον Αύγουστο του 2014. Δεν δίστασαν να μπλέξουν και την Bank of Montreal στην περίεργη υπόθεσή τους, ισχυριζόμενοι ότι εκεί βρίσκεται ο θησαυρός του Μίδα. Η Bank of Montreal είναι μία από τις 5 μεγαλύτερες τράπεζες του Καναδά με καταθέσεις που φτάνουν τα 150 δισ. δολάρια, δηλαδή το ένα τέταρτο από τα υποτιθέμενα κεφάλαια που κατέθεσαν οι ομογενείς.

Ο Γιώργος Γιαλτουρίδης με τη σύζυγό του. Οι έρευνές του έφεραν στο φως αποκαλυπτικά στοιχεία για την υπόθεση Σώρρα.

Οι κ.κ. Σώρρας και Λαμπράκης επιμένουν στους απίθανους ισχυρισμούς τους περί των 600 δισ. και απαιτούν να γίνει έλεγχος χρεογράφων.
«Τα χρεόγραφα για να ενεργοποιηθούν χρειάζονται τον Σώρρα, το κράτος και μια κεντρική τράπεζα που να συναινέσει. Οι ίδιοι μιλούν για έλεγχο χρεογράφων, όμως με τις δικές τους προϋποθέσεις που είναι οι εξής: πρώτον να κατατεθούν τα χρεόγραφα στην Τράπεζα Ελλάδος και δεύτερον η Τράπεζα μέσω σουίφτ, να στείλει στην Αμερική εξουσιοδότηση στον Σώρρα για το ποσό!

Ενα από τα περίφημα χρεόγραφα που φέρουν το όνομα του Στίβεν Λούις Γουόσνι.

Επιπλέον, ο ίδιος ζητά να ανταλλάξει τα δικά του ομόλογα, με αντίστοιχα γνήσια ελληνικά ομόλογα. Δηλαδή, θέλει να ανταλλάξει ελληνικά ομόλογα με ψεύτικα χρεόγραφα», λέει στο «Εθνος της Κυριακής» ο κ. Γιώργος Γιαλτουρίδης.
Ο εκδότης είναι ένας δικηγόρος διαγραμμένος από τον σύλλογο του
Το ταξίδι ανά την υφήλιο των πλαστών ομολόγων αξίας 2,8 τρισ. δολαρίων
Περίπου έναν χρόνο μετά τη διαγραφή του από τον Δικηγορικό Σύλλογο της πολιτείας Ουάσιγκτον, και συγκεκριμένα στις 13 Αυγούστου του 2004, ο Στίβεν Λούις Γουόσνι δηλώνει μέσω UCC (στα πλαίσια κωδικοποίησης των ομοιόμορφων πράξεων στην επικράτεια των ΗΠΑ, χρησιμοποιείται ο κώδικας Uniform Commercial Code, που επιτρέπει τους Πιστωτές να δηλώνουν οφειλές από Οφειλέτες στο Τμήμα Οικονομικών της αντίστοιχης πολιτείας ), ότι ο Δικηγορικός Σύλλογος της πολιτείας Washington του οφείλει 2,8 τρισεκατομμύρια δολάρια, ...για παραβίαση κοπιράιτ.
Στο κάτω μέρος της δήλωσης UCC σχετικά με εγγυήσεις ο Wozny δηλώνει: «....Εναρξη εμπορικής επίσχεσης (lien) που σχετίζεται με σύμβαση εργασίας ιδιωτικού δικαίου για τη μη εξουσιοδοτημένη χρήση του δικαιώματος πνευματικής ιδιοκτησίας / εμπορικού σήματος, σύμφωνα με τους όρους της εν λόγω σύμβασης τα ενδιαφερόμενα μέρη μπορούν να επικοινωνήσουν με τον Πιστωτή για περισσότερες λεπτομέρειες».
Οι συμπτώσεις
Αυτά τα 2,8 τρισ. δολάρια, που δήθεν αποτελούν την υποχρέωση του Δικηγορικού Συλλόγου της Washington προς τον κ. Γουόσνι, είναι τα λεφτά του Σώρρα, και όχι τίμημα για την πώληση Απολλώνιας τεχνολογίας ή για κάποια μεγάλα δημόσια έργα, όπως ο ίδιος διατείνεται όπου σταθεί και όπου βρεθεί! Το χρονικό διάστημα που δηλώνει ο Στίβεν Γουόσνι, για την είσπραξη του χρέους είναι 10 χρόνια, με ημερομηνία λήξεως την 13η Αυγούστου 2014. Η ημερομηνία λήξεως των χρεογράφων φυσικά ταυτίζεται με την ημερομηνία που ισχυρίζεται ο κ. Σώρρας ότι λήγουν τα «ομόλογα» του, αφού πρόκειται για το ίδιο χρέος.
Λίγους μήνες μετά τη δήλωση UCC, ο Δικηγορικός Σύλλογος της πολιτείας Washington με δική του δήλωση UCC απαντά ότι «ο Στίβεν Λούις Γουόσνι, ένας δικηγόρος διαγραμμένος από τον σύλλογο, ισχυρίζεται ψευδώς ότι ο Δικηγορικός Σύλλογος του οφείλει χρήματα για παράβαση του νόμου περί πνευματικής ιδιοκτησίας που του ανήκει, χωρίς έρεισμα σε νόμο ή γεγονός...».
Στη συνέχεια, ο εν λόγω ψευτοδικηγόρος, αγνοώντας τη δήλωση του Συλλόγου και παριστάνοντας τη Federal Reserve, άρχισε να εκδίδει χρεόγραφα, βασισμένα στο αρχικό υποτιθέμενο χρέος του Δικηγορικού Συλλόγου της Ουάσιγκτον και να τα εκχωρεί σε διάφορους ενδιαφερόμενους ανά την υφήλιο, κατά την πλειοψηφία τους ψευτοεπιχειρηματίες τριτοκοσμικών χωρών. Ωστόσο, κάθε εκχώρηση χρεογράφου δηλώνεται από τον ίδιο τον Γουόσνι στην πολιτεία, μέσω του κώδικα UCC, αφήνοντας ίχνη για την πορεία των πλαστών εγγράφων.
«Ζούμε το θέατρο του παραλόγου και ο εισαγγελέας έχει υποχρέωση να ζητήσει να δει τα έγγραφα που έχουμε στη διάθεσή μας. Πρόκειται για απατεώνες, που θα έπρεπε ήδη να τους είχαν μαζέψει. Απορώ γιατί αυτό δεν έχει γίνει ακόμη στην Ελλάδα, αλλά πιστεύω ότι σύντομα θα γίνει στην Αμερική», λέει στο «Εθνος της Κυριακής» ο Γιώργος Γιαλτουρίδης.
ΚΩΣΤΑΣ ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ
 ethnos.gr

Το γύρο της Ισπανίας κάνει ένα εκπληκτικό βίντεο που φτιάχτηκε με σκοπό να αναδείξει την προσφορά του αρχαίου ελληνικού πολιτισμού στην ανθρωπότητα.




Εικόνες από τα ελληνικά νησιά, την ύπαιθρο, το ηλιοβασίλεμα, τα αρχαία Μάρμαρα που βρίσκονται διάσπαρτα στην ελληνική επικράτεια συνθέτουν αυτό το εξαιρετικό βίντεο που αποτελεί μια όμορφη ολιγόλεπτη διαφήμιση της χώρας μας.


Το κείμενο που συνοδεύει το βίντεο και το οποίο έχει κανείς τη δυνατότητα να διαβάσει και στα ελληνικά επιλέγοντας την αντίστοιχη ένδειξη, κάτω δεξιά στο βίντεο, εκφωνήθηκε από τον ελληνιστή Πέντρο Ολάγια στην Ημερίδα Κλασσικού Πολιτισμού του Σαγούντο της Ισπανίας, με αφορμή την πρόταση κατάργησης του μαθήματος των ελληνικών στην ισπανική εκπαίδευση.


Απολαύστε το:

 Πηγή

Το μινωικό DNA επιβιώνει στην Κρήτη

Ο Μινωικός Πολιτισμός αναπτύχθηκε κατά την Εποχή του Χαλκού από κατοίκους της Κρήτης, οι οποίοι ήταν απόγονοι των πρώτων ανθρώπων που αποίκισαν το νησί, 9.000 χρόνια περίπου πριν από σήμερα.

Η απάντηση σε αυτό το αρχαιολογικό θέμα δίνεται από τη Γενετική. Ομάδα ερευνητών με επικεφαλής τον καθηγητή Ιατρικής και Επιστημών Γονιδιώματος του Πανεπιστημίου Washington, Γεώργιο Σταματογιαννόπουλο ανέλυσε δείγματα DNA από σκελετούς στο οροπέδιο Λασιθίου στην Κρήτη, τα οποία συνέκρινε με δείγματα από άλλους 135 σύγχρονους και αρχαίους ανθρώπινους πολιτισμούς. Τα οστά, που παραχωρήθηκαν από τον δρ. Αντώνη Βασιλάκη, βρέθηκαν σε σπήλαιο στον Άγιο Χαράλαμπο το 1976.

Το μιτοχονδριακό DNA λύνει τα μυστήρια

Όπως αναφέρουν οι ερευνητές στο άρθρο τους που δημοσιεύεται στην επιθεώρηση «Nature Communications», για τη μελέτη χρησιμοποιήθηκε το μιτοχονδριακό DNA. Τα μιτοχόνδρια μεταβιβάζονται στους απογόνους μέσω της μητέρας.

Σύμφωνα με τον ελληνικής καταγωγής κ. Σταματογιαννόπουλο (που γεννήθηκε –όπως είπε- στην Αθήνα), το σενάριο της καταγωγής των Μινωιτών έχει ως εξής:

«Πριν από περίπου 9.000 χρόνια, υπήρξε εκτεταμένη μετανάστευση ανθρώπων της Νεολιθικής Εποχής από περιοχές της Ανατολίας, που αντιστοιχούν σήμερα σε μέρη της Τουρκίας και της Μέσης Ανατολής. Τότε έφτασαν στην Κρήτη και οι πρώτοι κάτοικοι του νησιού.

Η ανάλυση μιτοχονδριακού DNA που πραγματοποιήσαμε και η σύγκριση με άλλους πληθυσμούς δείχνει ότι οι Μινωίτες έχουν την ισχυρότερη γενετική συσχέτιση με πληθυσμούς της Νεολιθικής Εποχής καθώς και με αρχαίους αλλά και σύγχρονους Ευρωπαίους και ιδιαίτερα με τον πληθυσμό της Κρήτης.

Σύμφωνα με τα αποτελέσματα, ο μινωικός πληθυσμός αναπτύχθηκε πριν από 5.000 χρόνια στην Κρήτη από προγόνους που κατοικούσαν στο νησί ήδη και είχαν φτάσει εκεί 4.000 χρόνια νωρίτερα. Παρόμοιες έρευνες θα μας βοηθήσουν να ανακαλύψουμε τις γενετικές σχέσεις μεταξύ Μινωιτών και Μυκηναίων και μεταξύ των Ελληνικών φύλων της Κλασικής Ελλάδας».

Πατήστε πάνω στην εικόνα για να διαβάσετε ολόκληρο το δημοσίευμα:

arxaia-ellinika

29 Ιανουαρίου 1941: Ο Εθνικός Κυβερνήτης Ιωάννης Μεταξάς, περνάει στην αιωνιότητα! (φωτογραφίες/βίντεο)

Ο Ιωάννης Μεταξάς (Ιθάκη, 12 Απριλίου 1871 - Αθήνα, 29 Ιανουαρίου 1941) υπήρξε ανώτατος αξιωματικός του Ελληνικού Στρατού και στη συνέχεια πρωθυπουργός (1936-1941). 

Έλαβε μέρος στους Βαλκανικούς πολέμους και το 1917 εξορίστηκε στην Κορσική. Με την επιστροφή του ίδρυσε το κόμμα των Ελευθεροφρόνων, το οποίο κατάφερε πολλές φορές να εισέλθει στη Βουλή συγκεντρώνοντας όμως χαμηλά ποσοστά. 

Το 1936, κατόπιν διαφόρων συγκυριών, διορίστηκε Πρωθυπουργός της Ελλάδος, στην θέση του αποβιώσαντος Δεμερτζή και στην συνέχεια πρωτοστάτησε στην επιβολή του δικτατορικού "καθεστώτος της 4ης Αυγούστου", κυβερνώντας έως το θάνατό του το 1941. 

Ιδρύει το 1936 την Εθνική Οργάνωση Νεολαίας (ΕΟΝ ή Ε.Ο.Ν.) η οποία διαλύθηκε τον Απρίλιο του 1941, τρεις μήνες μετά το θάνατό του, με την κατάρρευση του μετώπου από την Γερμανική εισβολή.

Σκοπός της οργάνωσης αναφέρεται: για την «επωφελή διάθεσιν του ελευθέρου από της εργασίας χρόνου των νέων, προς προαγωγήν της σωματικής και ψυχικής καταστάσεως αυτών, ανάπτυξιν του εθνικού φρονήματος και της πίστεως προς την θρησκείαν, δημιουργίαν πνεύματος συνεργασίας και κοινωνικής αλληλεγγύης».Ο Ιωάννης Μεταξάς είχε σαν σκοπό του μέσα από την οργάνωση αυτή να διαμορφώσει τους νέους σε πατριώτες αλλά και υποστηρικτές του καθεστώτος.

Έμεινε στην ιστορία για την αρνητική απάντηση που έδωσε στο Ιταλικό τελεσίγραφο της 28ης Οκτωβρίου 1940 και για την ταχεία πολεμική προπαρασκευή της Ελλάδας, ενόψει του Ελληνοϊταλικού πολέμου και της γερμανικής εισβολής στην Ελλάδα.

Εδώ, στις 3 το πρωί του 1940, ελέχθη το ΟΧΙ.
Στον καναπέ εκάθησε ο Ιωάννης Μεταξάς
και στην πολυθρόνα αριστερά ο Εμμανουέλε Γκράτσι.

Όταν τα ξημερώματα της 28ης Οκτωβρίου του 1940 ο πρέσβης της Ιταλίας στην Ελλάδα ζήτησε από τον Εθνικό Κυβερνήτη - Πρωθυπουργό Ιωάννη Μεταξά να αφήσει τον Ιταλικό στρατό να περάσει τα Ελληνικά σύνορα, λίγοι, ασφαλώς, θα περίμεναν ότι μετά από λίγους μήνες ο Ελληνικός Στρατός θα απελευθέρωνε τις σκλαβωμένες πόλεις της Βορείου Ηπείρου. Και όμως! Ο Ιωάννης Μεταξάς, όχι μόνο αρνήθηκε να συνθηκολογήσει μπροστά στην Ιταλία, αλλά είχε εγκαίρως προετοιμάσει την Ελλάδα, ηθικώς και υλικώς, γι αυτόν τον πόλεμο.

Στις 29 Ιανουαρίου 1941 κυκλοφόρησε η πένθιμη είδηση του θανάτου του Πατέρα της νίκης, του Εθνικού Κυβερνήτη Ιωάννου Μεταξά, μια είδηση που συγκλόνισε και βύθισε στο πένθος ολόκληρο το Έθνος.

Ο Ιωάννης Μεταξάς απεβίωσε, σε ηλικία 70 ετών, την 94η ημέρα του πολέμου, στην οικία του στην Κηφισιά, στις 6 τα χαράματα, την Τετάρτη 29 Ιανουαρίου 1941, αφού την προηγουμένη κοινώνησε των αχράντων μυστηρίων. 



Το ιατρικό ανακοινωθέν υπογεγραμμένο από 12 Έλληνες ιατρούς ήταν το εξής:

"Ο Πρόεδρος της Ελληνικής Κυβερνήσεως ενεφάνισε προ δέκα ημερών, ήτοι το προπαρελθόν Σάββατον, φλεγμονήν του φάρυγγος, ήτις κατέληξεν εις απόστημα παραμυγδαλικόν. Παρά την έγκαιρον διάνοιξίν του, ως και την μετεγχειρητικήν κατάλληλον θεραπείαν, παρουσίασεν εν συνεχεία τοξιναιμικά φαινόμενα και επιπλοκάς, ως γαστρορραγίαν και ουρίαν, και απέθανεν σήμερον, 6 π.μ.
Εν Αθήναις τη 29η Ιανουαρίου 1941"

Ντυμένος με πολιτική ενδυμασία, με το σήμα της Ε.Ο.Ν στο πέτο του και με γυμνό το ξίφος του Στρατηγού, όπως είχε ο ίδιος εκφράσει παλαιότερα την επιθυμία του, τοποθετήθηκε νεκρός, μαζί με ένα εικόνισμα της Μεγαλόχαρης της Τήνου.

Με ένα κλωνί ανθισμένης αμυγδαλιάς να τον συντροφεύει πάνω στο φέρετρο, το οποίο μετέφεραν μέλη της Ε.Ο.Ν... 

...και την αγάπη όλου του κόσμου να τον συνοδεύουν ή γονατιστοί να παραστέκουν στην νεκρική πομπή, από την Κηφισιά... 

...μέχρι την Μητρόπολη Αθηνών.

Ο τάφος του Ιωάννη Μεταξά στο Α' Νεκροταφείο

Μετά από τόσες δεκαετίες ο φάκελος του θανάτου του Μεταξά δεν έχει ακόμα ανοίξει!

Από την εποχή που τελείωσε ο πόλεμος και οι σύμμαχοι ήσαν νικητές, οποιαδήποτε έρευνα πάνω στο θέμα αυτό θεωρείται επικίνδυνη...

Περίληψη του έργου που άφησε...

-Η δημιουργία του ΙΚΑ, η θέσπιση ιατρικής περιθάλψεως και δώρου εργασίας.
-Η καθιέρωση του οκταώρου και των υπερωριών.
-Η πρωτομαγιά ως αργία και εορτή των εργατών.
-Τα κατώτατα όρια μισθών, η ρύθμιση των αγροτικών χρεών, η θέσπιση υποχρεωτικής αδείας μετ' αποδοχών, ο εκσυγχρονισμός των Γεωργικών Συνεταιρισμών και της ποινικής δικονομίας.
-Η θέσπισις της υποχρεωτικής παιδείας.
-Ο νόμος περί υποχρεωτικής διαιτησίας και επίλυσης των εργατικών διαφορών.
-Ο εκσυγχρονισμός του Στρατού και του Ναυτικού.
-Η αθόρυβη και αποτελεσματική προετοιμασία των συνόρων σε μήκος πέραν των 200 χιλιομέτρων με οχυρωματικά έργα.
-Η «γραμμή Μεταξά», που αναφέρεται σε όλα τα στρατιωτικά συγγράμματα του κόσμου, στρατηγικό και κατασκευαστικό επίτευγμα αξιοθαύμαστο έως σήμερα για την τεχνική αρτιότητα αλλά και το σύντομο χρονικό διάστημα που πραγματοποιήθηκε με τα ασήμαντα μέσα της εποχής εκείνης υπό άκρα μυστικότητα.

peripatrhs.blogspot.gr/2014/01/29-1941.html

ΜΥΣΤΙΚΟΣ ΔΕΙΠΝΟΣ ΤΟΥ… ΑΝΤΙΣΥΣΤΗΜΙΚΟΥ MISTER TSIPRA ΜΕ ΤΟΝ ΨΥΧΑΡΗ;

Από χθες κυκλοφορούν εντονότατες φήμες, μάλιστα έχει ξεσπάσει πόλεμος μεταξύ Antinews και Left.gr, για το… μυστικό δείπνο που έγινε τις προηγούμενες ημέρες στο σπίτι του… άρχοντα του ΔΟΛ, Σταύρακα Ψυχάρη (σε… ευγενές προάστιο βεβαίως-βεβαίως), με καλεσμένο τον… αντισυστημικό και… αντιδιαπλεκόμενο mister Tsipra. (Μήπως έχει χαθεί στους διαδρόμους της Βουλής αυτός ο φρούραρχος;)
Η πλευρά του ΣΥΡΙΖΑ δεν επιβεβαιώνει το κρυφό ραντεβού, αλλά τι κρυφό θα ήτανε αν το επιβεβαίωνε; Πάντως, ραντεβού Ψυχάρη και αρχισυριζαίου έχει γίνει στο πρόσφατο παρελθόν και μάλιστα στα φανερά (αλλά χωρίς φωτογραφίες, για… ευνόητους λόγους). Το ραντεβού είχε γίνει στην έδρα του ΔΟΛ (κι αυτό έχει τη σημασία του – ο mister Tsipras πήγε στον Ψυχάρη κι όχι ο Ψυχάρης στον mister Tsipra…), στα πλαίσια των «επαφών» του συριζάρχη «με τα ΜΜΕ» (έτσι το λένε τώρα…).
Πάντως, ο Ψυχάρης τελευταία έχει ρίξει τους τόνους προς τον ΣΥΡΙΖΑ (στις φυλλάδες του) και εμφανίζεται… ενωτικός, «συμβουλεύοντας» τους φον Αντωνάκη και mister Tsipra να είναι πιο «ήπιοι», προφανώς για να μη δυσκολέψουν τη σίγουρη (και αναπόφευκτη για το σάπιο σύστημα…) μελλοντική συνεργασία ΝΔ-ΣΥΡΙΖΑ.

29 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ 1941: ΠΩΣ ΚΑΙ ΓΙΑΤΙ ΟΙ ΑΓΓΛΟΙ «ΕΦΑΓΑΝ» ΤΟΝ Ι. ΜΕΤΑΞΑ

29/01/2014

Γράφει ο Γεώργιος Δημητρακόπουλος.

Αγαπητοί φίλοι και συναγωνισταί Σαν σήμερα, πριν από 73 χρόνια, έφυγε από την ζωή ο εθνικός κυβερνήτης και πατέρας του «ΟΧΙ», Ι. Μεταξάς. «Πέθανε», γράφει η επίσημη ιστορία. Ωστόσο, εμείς έχουμε βάσιμους λόγους να πιστεύουμε ότι ο Ι. Μεταξάς δολοφονήθηκε και θα στηρίξουμε την πεποίθησή μας αυτή σε αδιάσειστα ιστορικά ντοκουμέντα. Κατ’ αρχάς, κυκλοφορεί ευρέως ένας μύθος: ότι η καθεστωτική μεταβολή της 4ης Αυγούστου έγινε με τις ευλογίες των Άγγλων και ότι ο Ι. Μεταξάς, διδαχθείς από την τύχη του Βασιλέως Κωνσταντίνου του Στρατηλάτη κατά τον Α΄ Π.Π., είχε δεσμευθεί ότι θα ταχθεί οπωσδήποτε στο πλευρό της Αγγλίας, στον επικείμενο πόλεμο. Άλλο ένα ψεύδος, μετά από εκείνο που έλεγε ότι ο Μεταξάς ήτο γερμανόφιλος. Ο εθνικός κυβερνήτης δεν ήτο ούτε αγγλόφιλος ούτε γερμανόφιλος! Ήτο Έλλην και το μόνο που τον ενδιέφερε ήταν η εξυπηρέτησις των εθνικών συμφερόντων. Προς τούτο, λοιπόν, επεδίωξε την αυστηρά ουδετερότητα μόλις ξέσπασε ο Β΄ Π.Π. Όμως, οι πανούργοι Άγγλοι, που επιθυμούσαν διακαώς το άνοιγμα του βαλκανικού μετώπου, δια του πράκτορός των Τσιάνο, και του άφρονος Μουσσολίνι, κατόρθωσαν να βάλουν την Ελλάδα στο σφαγείο. Κατά πόσον οι Άγγλοι ευνοούσαν την 4η Αυγούστου; Ας μας απαντήσουν τα ιστορικά ντοκουμέντα. Σε έκθεση του Γενικού Προξένου της Αγγλίας στην Θεσσαλονίκη, Χόουλ, προς το Λονδίνο, με ημερομηνία αποστολής 21 Δεκεμβρίου 1939, το καθεστώς της 4ης Αυγούστου περιγράφεται με τα μελανότερα χρώματα: «Έχω επανειλημμένως εφέτος αναφερθεί στην αντιδημοτικότητα του παρόντος καθεστώτος: τον Φεβρουάριο, σε έκθεσίν μου για την επίσκεψιν του Βασιλέως και του κ. Μεταξά, ανέφερα τις ελπίδες ότι η Αυτού Μεγαλειότης είτε θα απέλυε τον πρωθυπουργόν του, είτε θα τον υποχρέωνε τουλάχιστον να εμπιστευθεί υπουργεία σε άλλες προσωπικότητες …

Δύναται να υποστηριχθεί ότι η σταθερότης του καθεστώτος είναι ίσως περισσότερο φαινομενική παρά πραγματική και ότι, εν πάση περιπτώσει το καθεστώς δεν είναι φιλικό προς την Μεγάλη Βρετανία… Ενδείξεις των αισθημάτων του καθεστώτος έχουν πολλαπλασιασθή εφέτος παρά τις επαναλαμβανόμενες επίσημες διαβεβαιώσεις φιλίας: Η απόλυσις του κ. Τσουδερού λόγω των σχέσεών του με Βρετανούς, η διάλυσις των Προσκόπων με τις βρετανικές παραδόσεις των, η φίμωσις του κοινού στους κινηματογράφους για να αποτραπεί η εκδήλωσις αντιγερμανικών αισθημάτων, η επιβολή μιας δήθεν ουδετερότητος επί του τύπου, η οποία ερμηνεύεται με επανειλημμένα τηλεφωνήματα προς την κατεύθυνσιν της προβολής γερμανικού υλικού, η επιμονή να μην διανέμωμεν εμείς μετεγγραφές των ραδιοφωνικών ειδήσεων εν συνδυασμώ προς την συγκατάνευσιν προς τας χονδροειδεστέρας μορφάς γερμανικής προπαγάνδας, ο διορισμός ή η διατήρησις γερμανοφίλων υπαλλήλων σε κάθε υπηρεσίαν της διοικήσεως και, τουλάχιστον στην Θεσσαλονίκη, μια αποφασιστική προσπάθεια της Υπηρεσίας Αλλοδαπών να παρεμποδίσει Άγγλους εμπόρους σε ανταλλαγές» (πηγή: «Τα μυστικά αρχεία του Φόρεϊν Όφφις», σελ. 10-11). Ωστόσο, οι Άγγλοι δεν κινήθηκαν για να πετύχουν την ανατροπή του Ι. Μεταξά, είτε γιατί δεν μπορούσαν να την επιτύχουν, είτε γιατί δεν υπήρχαν πολιτικοί της προκοπής για να στηριχτούν πάνω τους και φοβόντουσαν ανεξέλεγκτες καταστάσεις.

Αλλά, από την αρχή ακόμη του πολέμου, φοβούμενοι ότι ο Ι. Μεταξάς δεν θα τους έκανε το χατίρι να μετατρέψει την Ελλάδα σε συμμαχική βάση («Η Ελλάς είναι προορισμένη να γίνει συμμαχική βάσις» πηγή: ό. π., σελ. 11) αποφάσισαν να τελειώσουν τον Ι. Μεταξά με κάθε τρόπο. Μάλιστα, είχαν ουσιαστικά προαναγγείλει έναν ολόκληρο χρόνο πριν την κυβερνητική μεταβολή στην Ελλάδα, την οποία θεωρούσαν επικείμενη, προφανώς όμως δεν είχαν καταλήξει στον τρόπο που θα γινόταν αυτή: «Την 20η Ιανουαρίου 1940 ο πρεσβευτής Πάλαιρετ γράφει στον Λόρδο Χάλιφαξ για τις φήμες περί πτώσεως του Μεταξά και αναφέρει τους πιθανούς του διαδόχους: Λαμβάνω την τιμήν να αναφέρω ότι επίμονες φήμες έχουν προσφάτως κυκλοφορήσει ως προς την επικείμενη κυβερνητική μεταβολή στην Ελλάδα…» (πηγή: «Τα μυστικά αρχεία του Φόρεϊν Όφφις», σελ. 29).

Οι φήμες, στις οποίες αναφέρεται με διπλωματική γλώσσα ο Βρετανός πρέσβης, είναι πιθανόν να προήλθαν από τυχαία διαρροή του σχεδίου ή από σκόπιμη διαρροή των ίδιων των Βρετανών, ώστε να προκαλέσουν φυγόκεντρες τάσεις μεταξύ των φιλοδοξούντων να διαδεχθούν τον εθνικό κυβερνήτη («Διαίρει και βασίλευε»)!Συνεχίζει, ένα μήνα αργότερα, ο Άγγλος στρατιωτικός ακόλουθος στην Αθήνα, αντισυνταγματάρχης Μπλαντ: «Μια μεταβολή του καθεστώτος θα ηδύνατο να λάβη χώραν κατά δύο τρόπους: Θα ημπορούσε να διευρυνθεί το παρόν καθεστώς, ώστε να καταστεί δυνατή μια περισσότερο αντιπροσωπευτική κυβέρνησις. Εγώ ο ίδιος δεν νομίζω τούτο δυνατόν, εφ’ όσον ο στρατηγός Μεταξάς θα ήταν απρόθυμος να εγκαταλείψει την εξουσίαν του ή να χαλαρώσει το εθνικοσοσιαλιστικόν πρόγραμμά του. Ίσως η Αυτού Μεγαλειότης θα ημπορούσε να χειριστεί τα πράγματα  με μίαν προσωπική και πατριωτικήν έκκλησιν σε στιγμήν κρίσεως …» (πηγή: ό.π., σελ. 37).

Ο μόνος Άγγλος ο οποίος ήταν φιλικά διακείμενος προς τον Ι. Μεταξά, ήτο ο πρέσβης Πάλαιρετ, ο οποίος διαδέχθηκε τον σφόδρα αντιμεταξικό Ουάτερλόου, τον Ιούνιο του 1939. Προφανώς, οι προϊστάμενοί του τον έστειλαν στην Ελλάδα με εντολή να υποστηρίζει φανερά τον Ι. Μεταξά, ώστε να τον καθησυχάσει για τις βρετανικές προθέσεις. Ο Πάλαιρετ δεν κατάλαβε το παιχνίδι που παιζόταν εις βάρος της Ελλάδος και προωθούσε ειλικρινώς τις ελληνικές θέσεις στο Λονδίνο, δια συνεχών αναφορών του. Μέχρι που οι παράγοντες του Φόρεϊν Όφις εκνευρίστηκαν και του έστειλαν το μήνυμα να μην ανακατεύεται διότι: «δεν αντιλαμβάνεται ποια ήταν πραγματικά η πολιτική της κυβέρνησης έναντι της Ελλάδος» (πηγή: «Βρετανική πολιτική και προπαγάνδα στον ελληνοϊταλικό πόλεμο», Μαρίνας Πετράκη, εκδόσεις Πατάκη).    Στις 19 Νοεμβρίου, έλαβε χώρα συνάντηση Χίτλερ-Τσιάνο, με θέμα τις εξελίξεις στα Βαλκάνια.

Ιδού πως την περιγράφει ο ίδιος ο Τσιάνο, στο Ημερολόγιό του: «Η ατμόσφαιρα είναι πολύ βαριά. Ο Χίτλερ δεν με αφήνει ούτε να μιλήσω». Οι συνεχείς ήττες προβληματίζουν τον Μουσσολίνι, ο οποίος στις 4 Δεκεμβρίου πληροφορεί τον Τσιάνο ότι «δεν απομένει τίποτα άλλο παρά να ζητήσουμε ανακωχή μέσω του Χίτλερ». Ο Τσιάνο του απαντά: «Προτιμώ να αυτοπυροβοληθώ παρά να τηλεφωνήσω στον Ρίμπεντροπ» και τον πείθει ότι υπάρχουν περιθώρια αλλαγής της καταστάσεως στο μέτωπο. Ο Μουσσολίνι πείθεται και συνεχίζει την πορεία προς τον όλεθρο.

Όμως, οι Γερμανοί δεν μπορούν να περιμένουν και χωρίς να μπουν στον κόπο να ενημερώσουν τους Ιταλούς αρχίζουν επαφές με την κυβέρνηση Μεταξά, μέσω τρίτων, φιλικώς διακειμένων προς αυτούς διπλωματών. Η γερμανική πρόταση ήταν σαφής και χωρίς πονηριές και υστεροβουλίες: η Ελλάς μπορούσε να κρατήσει τα εδάφη της Βορείου Ηπείρου, τα οποία είχε απελευθερώσει ο στρατός μας και να παραμείνει αυστηρώς ουδετέρα μέχρι το τέλος του πολέμου. Επρόκειτο για μια μοναδική ευκαιρία για την Ελλάδα, να βγει εγκαίρως απ’ τον πόλεμο αλώβητη, νικήτρια και εδαφικώς μεγαλυτέρα, αλλά και να αποφύγει τα δεινά που ακολούθησαν (γερμανική εισβολή, κατοχή, κομμουνιστική ανταρσία, συμμοριτοπόλεμο).

Ο Ι. Μεταξάς, όμως, δεν βιαζόταν. Κωλυσιεργούσε την επίτευξη της οριστικής συμφωνίας, γιατί ο ελληνικός στρατός προήλαυνε συνεχώς και καταλάμβανε νέα εδάφη, γεγονός που στην τελική συμφωνία θα εξησφάλιζε περισσότερα εδαφικά οφέλη για την Ελλάδα. Μόλις θα επικρατούσε στασιμότητα στο μέτωπο, τότε θα υπέγραφε την συμφωνία! Οι Άγγλοι, όμως, πληροφορούνται τα καθέκαστα και σπεύδουν να προλάβουν το κακό. Έτσι, στις 13 Ιανουαρίου καταφθάνει στην Αθήνα ο Άγγλος απεσταλμένος Ουέιβελ, ο οποίος προσπαθεί να δώσει κίνητρα στην Ελλάδα για να συνεχίσει να πολεμά, αλλά και να την παγιδεύσει, ώστε να προκληθούν οι Γερμανοί και να επέμβουν: υπόσχεται την αποστολή βρετανικού εκστρατευτικού σώματος στην Ελλάδα, γενικώς και αορίστως, χωρίς να δεσμεύεται για τον ακριβή αριθμό των δυνάμεων, ούτε και για τα εφόδιά τους. Ο Ι. Μεταξάς, αντιλαμβάνεται την παγίδα και στις 18 Ιανουαρίου αποστέλλει στην βρετανική κυβέρνηση διακοίνωση, με την οποία αρνείται ουσιαστικώς την προσφερομένη «βοήθεια»: Διακοίνωσις του Έλληνος Πρωθυπουργού Ι. Μεταξά προς την Βρετανικήν Κυβέρνησιν 18 Ιανουαρίου 1941: “Είμεθα αποφασισμένοι να αντιμετωπίσωμεν καθ’ οιονδήποτε τρόπον και με οιασδήποτε θυσίας ενδεχομένην γερμανικήν επίθεσιν, αλλ’ ουδόλως επιθυμούμεν να την παροκαλέσωμεν, εκτός εάν η Μεγάλη Βρετανία θα ηδύνατο να μας παράσχη εις Μακεδονίαν την απαιτουμένην βοήθειαν. Εξεθέσαμεν δια μακρών εις τον στρατηγόν Ουέιβελ ποια θα έπρεπε να είναι η έκτασις της βοηθείας αυτής. Η προσφερομένη βοήθεια (24 πυροβόλα εκστρατείας, 12 βαρέα πυροβόλα, περί τα 40 αντιαεροπορικά πυροβόλα, 24 αντιαρματικά πυροβόλα και 65 άρματα μεσαία και ελαφρά) είναι απολύτως ανεπαρκής, ασχέτως και της πλήρους απουσίας δυνάμεων πεζικού. Συνεπώς, ενώ η μεταφορά της δυνάμεως ταύτης εις Μακεδονίαν θα απετέλει πρόκλησιν, η οποία θα επέφερε την άμεσον επίθεσιν εναντίον μας των Γερμανών και πιθανώς και των Βουλγάρων, η ανεπάρκεια της δυνάμεως αυτής θα καθίστα ασφαλή την αποτυχίαν της αντιστάσεώς μας.

Επί πλέον, μας εδηλώθη κατηγορηματικώς ότι η Γιουγκοσλαυϊα, διατεθειμένη σήμερον να αμυνθή κατά ενδεχομένης διαβάσεως του γερμανικού στρατού δια του εδάφους της, θα απέσυρε την διαβεβαίωσιν ταύτην εις περίπτωσιν γερμανικής επιθέσεως προκαλουμένης υπό της αποστολής βρετανικών στρατευμάτων εις Μακεδονίαν…». Την επομένη κιόλας ημέρα ασθενεί αιφνιδίως (από αμυγδαλίτιδα!!!) και μετά από 10 ημέρες πεθαίνει, μετά από ένεση που του έκανε Άγγλος γιατρός, όπως λέγεται. Είναι πλέον σίγουρο, ότι οι Άγγλοι «έφαγαν» τον Ι. Μεταξά: «Αν είχαμε τον Μεταξά σε νοσοκομείο, τρίτη θέση, θα ζούσε», έλεγε ο στενός του συνεργάτης Κων/νος Μανιαδάκης.

Την ίδια άποψη εκφράζουν και σημαντικοί ιστορικοί, όπως ο έγκριτος Ντέϊβιντ Ίρβινγκ, στο βιβλίο του «Ο Πόλεμος του Χίτλερ»: «Δυο εβδομάδες αργότερα, ο βασιλιάς Βόρις έπεσε άρρωστος από μια ξαφνική, μυστηριώδη ασθένεια. Ο Γερμανός αεροπορικός ακόλουθος στην Σόφια διέθεσε αμέσως αεροπορικό μεταφορικό μέσο, στις 24 Αυγούστου, για να έρθει να δει τον βασιλιά ο Γερμανός γιατρός του, dr. Seitz. Ο γιατρός, ωστόσο, ανέφερε ότι ο βασιλιάς πέθαινε. Στην αρχή είχε διαγνώσει πάθηση της χοληδόχου κύστης, και τότε ο Χίτλερ έστειλε τον πιο σπουδαίο γιατρό του Ράιχ, τον καθηγητή Hans Eppinger, από την Βιέννη για να βοηθήσει. Παρουσιάστηκαν όμως κάποιες επιπλοκές και τότε, ο διάσημος νευρολόγος καθηγητής Maximilian de Crinis έφτασε αεροπορικώς από το Βερολίνο στις 28 του μηνός. Αλλά στις 4.20’ μ.μ. ο βασιλιάς πέθανε.

Η Ιταλίδα σύζυγος του βασιλιά, Giovanna, δεν επέτρεψε να γίνει αυτοψία, αλλά ο Eppinger παρατήρησε ότι τα κάτω άκρα του βασιλιά είχαν μαυρίσει, κάτι που το είχε δει μόνον μια φορά πριν, όταν ο πρωθυπουργός της Ελλάδας Ιωάννης Μεταξάς είχε δηλητηριαστεί, τον Ιανουάριο του 1941. Με την επιστροφή των Γερμανών γιατρών, ο Χίτλερ έδωσε εντολή στον Υπουργό του της Δικαιοσύνης να τους απαλλάξει από τον όρκο του απόρρητου και να τους ανακρίνει. Και οι δύο αποφάνθηκαν ομόφωνα ότι αιτία του θανάτου ήταν ένα δηλητήριο εξωτικού φιδιού. Ήταν ένας χαρακτηριστικός «βαλκανικός θάνατος», όπως είπε ο Eppinger». Επίσης, στο ίδιο συμπέρασμα καταλήγει εμμέσως πλην σαφώς και ο επίσης έγκριτος, Ρεμόν Καρτιέ, στην «Ιστορία του Β΄ Π.Π.), βασιζόμενος στο κλασσικό αστυνομικό ερώτημα «Τις ωφελείται;»: «Στις 29 Ιανουαρίου ο «Έλλην Μόλτκε», ο γερμανόφιλος που δεν είχε πάψει ποτέ να ελπίζει σε μια γερμανική μεσολάβηση, ο δραστήριος δικτάτορας Μεταξάς πεθαίνει.

Ο Τσώρτσιλ βλέπει σ’ αυτόν τον θάνατο την άρση του κυριοτέρου εμποδίου, που εμπόδιζε την πραγματοποίηση του βαλκανικού σχεδίου του». Ολοκληρώνοντας, αξίζει να τονίσουμε, ότι η απώλεια του Ι. Μεταξά προκάλεσε μεγάλη θλίψη στον ελληνικό λαό. Αναφέρει σχετικώς ο Μίκης Θεοδωράκης (ο γνωστός) στην «Καθημερινή» της 29/10/2006: «Ο θάνατος του Μεταξά ήταν ένα μεγάλο σοκ. Στην Τρίπολη, πρέπει να σου πω ότι έγιναν μνημόσυνα σε διάφορες εκκλησίες. Κι εμείς πήγαμε σε μια εκκλησία, όχι στη μητρόπολη, σε μια άλλη, πιο μικρή.

Την ώρα λοιπόν του μνημοσύνου, ο κόσμος έκλαιγε τόσο γοερά, ώστε από τη μία εκκλησία στην άλλη άκουγες τα κλάματα. Έκλαιγε όλη η πόλη για τον Μεταξά». Ο δε Β. Ραφαηλίδης, γνωστός αριστερός συγγραφέας, σημειώνει στο βιβλίο του «Ιστορία του νεοελληνικού κράτους 1830-1974): «Ας μάθουμε επιτέλους να λέμε τα πράγματα με τ’ όνομά τους και να μην παραποιούμε την ιστορία μας. Ο ελληνικός λαός, στην πλειοψηφία του, αγάπησε τον Μεταξά».

Το αφιέρωμα της ΧΡΥΣΗΣ ΑΥΓΗΣ στον Ι. ΜΕΤΑΞΑ και την 4η Αυγούστου:

Πλάτωνος «Π Ο Λ Ι Τ Ε Ι Α» – Η συζήτηση περί δικαιοσύνης και αδικίας

Α΄ βιβλίο

Η κατάβαση στον Πειραιά, στο σπίτι του Κέφαλου.

Η απόπειρα ορισμού : τι είναι δίκαιο;

Το πρώτο βιβλίο της Πολιτείας ανοίγει την αυλαία για το μεγάλο έργο. Μέσα σε μιαν ατμόσφαιρα γιορτής, που γίνεται αφορμή για την κατάβαση του Σωκράτη στον Πειραιά, και την προσδοκία του θανάτου, που επιστεγάζει τα γηρατειά, όπως τη ζει και την εκφράζει ο Κέφαλος, ακολουθεί η συζήτηση για τη δικαιοσύνη, που κορυφώνεται σε μιαν έσχατη αναμέτρηση ανά­μεσα στον βίο του δικαίου και του αδίκου. Απέναντι στον φιλό­σοφο στέκει ο σοφιστής, απέναντι στον αληθινό πολιτικό ο τύραννος.

            Ο Κέφαλος, ο γηραιός οικοδεσπότης, είναι ένας μέτοικος, πλούσιος έμπορος, όμως η ζωή του είναι κόσμια και τα πλούτη που κέρδισε, μετρημένα. ‘Εχει την αίσθηση ότι έζησε μια δίκαιη ζωή, και ήρεμα, με αγαθή ελπίδα, αντικρύζει τώρα τον θάνατο. ‘Οταν αποχωρεί όμως ο Κέφαλος, ο διάλογος αρχίζει έντονος.

            Το θέμα ξεκινά από μια παραδοχή της αρχής, που είναι κοινά αποδεκτή και ακολουθεί τη συμβατική ηθική, για να φτάσει σε μια καίρια αμφισβήτηση γύρω από την αξία της ζωής και το μέτρο που κρίνει αυτή την αξία.

Στην πρώτη σκηνή ο Σωκράτης συζητά με τον Πολέμαρχο, τον γιο του Κέφαλου.

α. Ο παραδοσιακός ορισμός του δικαίου.

Η πρώτη προσπάθεια ορισμού, δηλ. της συνειδητοποίησης του τι είναι δίκαιο, αρχίζει.

            Δίκαιο, λέει ο Πολέμαρχος, είναι να δίνει κανείς πίσω τα οφει­λόμενα. Με το πνεύμα αυτό αναμένεται να ενεργεί ένας καλός έμπορος στις δοσοληψίες του. Ο ορισμός επεξηγείται όμως: δίκαιο είναι να κάνει κανείς καλό στους φίλους και κακό στους εχθρούς. Και πάλι βρισκόμαστεστε στο επίπεδο μιας γενικά αποδεκτής παραδοσιακής ηθικής. Σε ποιο όμως θέμα; Ο Πολέμαρχος απαντά: στις συναλλαγές, όταν πρόκειται για χρήματα. Ο χώρος είναι, ωστόσο, πολύ στενός για τον καθορισμό του δικαίου.

            Ο Πλάτων σκόπιμα διάλεξε ως υποστηρικτή της συμβατικής ηθικής έναν εκπρόσωπο αυτής της αντίληψης που, ως μέτοικος, εύλογα δεν επικαλείται την “πόλη” και τα έθιμά της· ο κανόνας του Κεφάλου δεν χαρακτηρίζει ειδικά μία πόλιν αλλά ένα επάγγελμα. Η ηθική του γέροντα αυτού είναι ακριβώς η χαρακτηριστική ηθική του τιμίου εμπόρου κάθε τόπου. Δίκαιο είναι να εκπληρώνεις τις εμπορικές σου υποχρεώσεις και ο λόγος σιυ “να αποτελεί εγγύηση”.

            Σ’ όλες όμως τις σχέσεις που αφορούν τη χρήση χρημάτων για ωφέλεια ή βλάβη, προβαίνουν, παρατηρεί ο Σωκράτης, οι τέχνες: η τέχνη της πλοήγησης (κυβερνητική), η οικοδομική, η ιππική κτλ. Αυτές λένε τι είναι ωφέλιμο και τι βλαβερό.

            Η δικαιοσύνη όμως δεν έχει τόπο δικό της, είναι άχρηστη. Κι αν την ταυτίσει κανείς με την τέχνη της σωτηρίας χρημάτων, συμ­βαίνει το παράδοξο, αυτή να γίνεται μια τέχνη που δεν αποκλείει την κλοπή για σκοπούς συντήρησης των χρημάτων .

            Στο επίπεδο λοιπόν της οποιασδήποτε τέχνης η δικαιοσύνη γίνεται άχρηστη ή συμμαχεί με την κλοπή (!), αφού όλες οι τέχνες αυτού του είδους μπορούν να χρησιμοποιηθούν για το καλό ή το κακό.

β. Ο ορισμός επανέρχεται: αν δίκαιο είναι να ωφελείς τους φίλους και να βλάπτεις τους εχθρούς, οι φίλοι είναι οι καλοί, οι εχθροί οι κακοί.

             Είναι όμως, παρατηρεί ο Σωκράτης, αυτοί που νομίζουμε ή αυτοί που πράγματι είναι καλοί; Αναμφισβήτητα, αυτοί που είναι πραγματικά καλοί. ‘Ετσι τίθεται θέμα γνώμης, ενδεχομένως απα­τηλής, ή γνώσης της αλήθειας. Η δικαιοσύνη έχει να κάνει.όχι με το φαινομενικό, αλλά με την αλήθεια. Και ύστερα, παρατηρεί ο Σωκράτης, πώς είναι δυνατόν ο δίκαιος, που είναι καλός, να προ­ξενεί κακό βλάπτοντας τους εχθρούς;

Το δίκαιο είναι μια ηθική αξία ασυμβίβαστη με το άδικο και το κακό.

            Η άσκηση του δικαίου δεν μπορεί να οδηγεί στην ανταδικία. Αφήνεται λοιπόν εδώ να υπονοηθεί η επαναστατική για την εποχή της σωκρατική αρχή, ότι όχι μόνο δεν πρέπει να αδικούμε, αλλά και να μην ανταποδίδουμε την αδικία (μή ανταδικεϊν).

“οὐ δεῖ ἀδικεῖν, οὐδέ ἀνταδικεῖν ἀδικούμενος” (Κρίτων)

            Η αρχή λοιπόν της συμβατικής ηθικής, να ωφελείς τους φί­λους και να βλάπτεις τους εχθρούς, ναυαγεί μέσα στην ίδια την επιφανειακή της προσέγγιση, που δεν αντέχει ούτε στο κριτήριο της γνώσης ούτε στο κριτήριο του αληθινά καλού. Η ηθική στο επίπεδο της δοσοληψίας ερμηνευόμενη έτσι οδηγεί τον άνθρωπο στην ύβρη της πλεονεξίας.

            “Ο απλός αυτός κανόνας που ισχύει για τις εμπορικές συναλλαγές δε μπορεί να θεωρηθεί υπέρτατη ηθική αρχή· και τούτο για δύο λόγους :

                α) Σε πολλές περιπτώσεις η ενδεχόμενη τήρησή του κατά γράμμα θα αποτελούσε προφανή παραβίαση του πνεύματος της δικαιοσύνης, και

                β) Αν επιχειρήσουμε να τον διατυπώσουμε ως γενική αρχή, προκύπτει μια ηθική αρχή κακή.

                Εναντίον της απόψεως του Πολεμάρχου ότι η ηθική ανάγεται στο  “να δίνεις στον καθένα ότι δικαιούται”, με το νόημα του να είσαι άκρως πολύτιμος φίλος για τους φίλους σου και άκρως επικίνδυνος εχθρός για τους εχθρούς σου, είναι ανάγκη να δειχτεί ότι για να δεχτεί η συνείδηση ενός τιμίου ανθρώπου τέτοιο κανόνα συμπεριφοράς, πρέπει τουλάχιστον να θεωρήσουμε ότι ως “φίλοι” και “εχθροί” μας εννοούνται, αντιστοίχως, “οι καλοί” και ” οι κακοί”. ακόμη και στην περίπτωση αυτή, όμως, μια τέτοια γενική αρχή καταδικάζεται από το γεγονός ότι θεσπίζει ως στοιχείο ηθικής την πρόκληση κακού σε κάποιον”.                                                                                                                                                                            Α.Ε. Τaylor

Ο διάλογος με τον σοφιστή Θρασύμαχο

Στη δεύτερη σκηνή ο Σωκράτης συζητεί με τον σοφιστή Θρα­σύμαχο.

Κατά τη συζήτηση αυτή μεταφερόμαστε από την περιοχή των ιδιωτικών σχέσεων στην περιοχή των πολιτικών πραγμάτων, και από τη συμβατική παραδοσιακή ηθική στον επαναστατικό «αντιη­θικισμό».

Στο πρόσωπο του Θρασύμαχου έχουμε μιαν άλλη ενσάρκωση του σοφιστή, και στις απόψεις του εντοπίζονται οι αντίστοιχες περί δικαιοσύνης της Σοφιστικής.  Αν ο Γοργίας είναι ο σοφιστής-ρήτορας, ο Καλλι­κλής ο σοφιστής-κήρυκας της βούλησης για δύναμη, ο Θρασύμα­χος είναι ο σοφιστής-εκπρόσωπος του τυράννου.

Κατά τον Θρασύμαχο δίκαιο είναι «τό τοῦ κρείττονος συμφέ­ρον», το συμφέρον δηλ. του πιο ισχυρού. Και ο πιο ισχυρός (ὁ κρείττων) είναι αυτός που κατέχει την εξουσία μέσα στην πόλη, ο ηγεμόνας. Όχι λοιπόν ο πλούσιος, ο χρηματιστής (Πολέμαρχος) στις ιδιωτικές του σχέσεις, αλλά ο τυραννικός άνδρας στα πράγ­ματα της πολιτείας, αυτός ενσαρκώνει τη δικαιοσύνη.

            Δεν πρόκειται, απαντά στον Σωκράτη, για έναν οποιονδήποτε «δημιουργό» -τεχνίτη ή ειδικό μιας επιστήμης, αλλά γι ‘ αυτόν που έχει εξουσία πάνω σε όλους, τον ηγεμόνα της πολιτείας. (Και ο Γοργίας στον ομώνυμο διάλογο είχε πει ότι η ρητορική έχει όλες τις δυνάμεις υπό την εξουσία της). Ο αληθινός άρχοντας κάνει ό, τι τον συμφέρει, κι αυτή είναι η δικαιοσύνη.

                        Ωστόσο, αντιπαρατηρεί ο Σωκράτης, κάθε τέχνη αποβλέπει πάντοτε στο συμφέρον αυτού, για τον οποίο απεργάζεται το έργο της: ο γιατρός αποβλέπει στο συμφέρον του αρρώστου, ο κυβερνή­της του ταξιδεύοντος κτλ.

            Το ίδιο πρέπει να συμβαίνει και με τον άρχοντα-πολιτικό. Θα πρέπει κι αυτός με την τέχνη του να αποβλέ­πει στο συμφέρον των αρχομένων και όχι του ιδίου. Γι ‘ αυτό και υπάρχει σε κάθε τέχνη ο μισθός, για να ανταμείβει τον δημιουργό.

  Η αντιστροφή των βίων

Ο Θρασύμαχος όμως είναι ανένδοτος. Η εμπειρία, λέει, της ζωής δείχνει ότι ο ποιμένας, όπως και ο άρχοντας, δεν αποβλέ­πουν στο συμφέρον της αγέλης ή του λαού τους, αλλά στο δικό τους. Ο τύραννος είναι αυτός που φτάνει στην τέλεια αδικία, γιατί κατορθώνει, σε αντίθεση προς τους κοινούς εγκληματίες, που συλλαμβάνονται, όχι μόνο ν’ αρπάξει, χωρίς να γίνει αντιλη­πτός, όλα μαζί τα ξένα αγαθά, τα ιδιωτικά και τα δημόσια, τα ιερά και τα όσια, αλλά και να καταστήσει υποχείριούς του όλους τους άλλους. Αυτόν που υπεξαιρεί την ελευθερία των συμπολι­τών του είναι που ονομάζουμε ευδαιμονέστατο, ενώ τους άλλους, που δεν βαστάζει η καρδιά τους να αδικήσουν, αθλιώτατους. Η αδικία, συμπεραίνει, είναι «ἰσχυρότερον καί ἐλευθε­ριώτερον καί δεσποτικώτερον τῆς δικαιοσύνης».

            Κατά τη συλλογιστική του στην πραγματικότητα δεν υπάρχει ηθική υποχρέωση. Πρόκειται για τη θεωρία ότι η δικαιοσύνη ή η ηθική ισοδυναμεί με συμμόρφωση προς το νόμον (υπακοή δηλ. στους θεσμούς και παραδόσεις  της κοινωνίας). Αλλά τους θεσμούς αυτούς τους επέβαλε αρχικά στο λαό η κυρίαρχη εξουσία, με μοναδικό στόχο το όφελός της, και ο μόνος λόγος που πρέπει να τους σεβόμαστε είναι ότι η εξουσία αυτή έχει τη δύναμη να κάνει να υποφέρει αυτόν που δεν τους τηρεί.

            Πρόκειται ωστόσο, παρατηρεί ο Σωκράτης, ώ δαιμόνιε Θρα­σύμαχε, για μια πολύ μεγάλη υπόθεση, που δεν αφορά ένα μικρό πράγμα, αλλά την ίδια την «διαγωγήν του όλου βίου». Είναι η ίδια η ζωή μας που συζητείται και καταξιώνεται ή συντρίβεται μέσα στον διάλογο. Γι ‘ αυτήν πρόκειται, απαντά ο Θρασύμαχος. Κι ο τύραννος έχει τη δική του αξιολογική κλίμακα στηριγμένη στην πλεονεξία και την αδικία. Ο βίος του άδικου, σύμφωνα με την κλίμακα αυτή, είναι ανώτερος από εκείνον του δικαίου.

            Κατά συνέπεια:

 - η δικαιοσύνη είναι ευγενής βλακεία. Η αδικία είναι ευβουλία

             - οι άδικοι είναι φρόνιμοι και καλοί. Η αδικία είναι αρετή και σοφία.

            Η μεταστροφή των αξιών είναι λοιπόν πλήρης: ο βίος αναποδο­γυρίζεται όπως και τα κριτήρια που τον στηρίζουν. Το συμβατικό, παραδοσιακό νόημα των λέξεων, μεταβάλλει ριζικά τη σημασία του και περνούμε σε μια περιοχή αντισυμβατική, που εγκαθιδρύει μια νέα αντεστραμμένη ηθική, μιαν αντιηθική.

            Ο ισχυρισμός όμως του Θρασύμαχου αντιμετωπίζει τρία σημεία της κριτικής του Σωκράτη:

                α. Ότι το να άρχεις είναι γνώση. Η γνώση όμως είναι πάντα γνώση ενός μέτρου, όχι η αμετρία της πλεονεξίας. Η δικαιοσύνη γνωρίζει την περιοχή του δικαίου του άλλου, χωρίς όριο είναι η αδικία.

                β. Η δύναμη δεν υπάρχει χωρίς γνώση, αλλιώς είναι αδυναμία.

                γ. Κάθε ον έχει την αρετή του επιτελώντας το έργο του. Η αρετή της ψυχής είναι η δικαιοσύνη. Εφόσον είναι δίκαιη, θα ζήσει καλά (εὖ βιώσεται), θα είναι ευδαίμων.

Ο βίος του δικαίου είναι επομένως αυτός που εγγυάται την ευδαιμονία.

            Και τα τρία αυτά σημεία αποδεικνύουν την αντιφατικότητα του ισχυρισμού του Θρασύμαχου, που ορθώνεται σαν μια απειλή και οδηγεί ήδη μέσ’ από την ίδια τη σύστασή της στην αυτοκατα­στροφή. Γιατί ο άδικος ζώντας μέσα σ’ ένα συνεχή διχασμό δεν μπορεί να συμβιώσει ούτε με τους άλλους, ούτε με τον εαυτό του. Ο Θρασύμαχος με τον αυθάδη κυνισμό του μας φανερώνει έτσι το αντιείδωλο του πολιτικού, που επιχειρεί να ορθώσει ο Σωκράτης. Είναι κι αυτός ένα πρότυπο, που κυοφορείται σε μια εποχή, κατά την οποία η δημοκρατία έχει παραδοθεί στη δημαγω­γία και οι αξίες που συνιστούσαν την παραδεδομένη αρετή, έχουν φθαρεί.

                        Ο Σωκράτης όμως ξέρει ότι αυτό το πρότυπο είναι ένας έσχατος κίν­δυνος. Και γι’  αυτό επιχειρηματολογώντας προχωρεί έως τις ρίζες της ελληνικής ηθικής, που είναι ηθική του μέτρου.

            Είναι αυτό το μέτρο και η αρμονία, που έχουν πηγή τους την πυθαγόρεια θεωρία της μουσικής και των αριθμών. Είναι η ηθική μιας οντολογικής τάξης, όπως την είδαμε στον Γοργία, που οικεί μέσα στη χορδή της λύρας, την όραση του ματιού, την υγεία του σώματος και την αρετή της ψυχής. Το μέτρο αυτό χαρακτηρίζει τον κόσμο στο σύνολό του ως μια τάξη και όχι ως αταξία και αμετρία.

            Το προανάκρουσμα της αντιπαράθεσης των δύο παραδειγμά­των βίου θα αποτελέσει ένα κέντρο αναφοράς σ’ όλη την Πολι­τεία, που σχεδιάζοντας τον αληθινό πολιτικό-φιλόσοφο θα βρί­σκεται σε συνεχή αναμέτρηση με το αντεστραμμένο είδωλό του, τον τύραννο ή τον σοφιστή, ώσπου στον μύθο που επιστεγάζει το έργο, η κρίση να γίνει από τη σκοπιά της μεταθανάτιας μοίρας της ψυχής.

                Η θεωρία του Θρασύμαχου στην πράξη θα συνέπιπτε με τη θεωρία του Καλλικλή στον “Γοργία”, αλλά υπάρχει η σημαντική διαφορά ότι οι δύο ανηθικιστές ξεκινούν από δύο αντίθετες παραδοχές. Ο Καλλικλής είναι οπαδός της  “φύσεως”, δηλ. πιστεύει ειλικρινά ότι, ο εκ φύσεως ισχυρός έχει πράγματι το δικαίωμα να εκμεταλλεύεται απόλυτα τη δύναμή του· αντίθετα ο Θρασύμαχος πρεσβεύει την άποψη ότι ολόκληρη η ηθική αποτελεί  “σύμβαση”. Ένδειξη της ορθότητας της θεωρίας του αποτελεί το απλό γεγονός ότι όλα τα κράτη χαρακτηρίζουν ως βαρύτερο έγκλημα την “έσχατη προδοσία”, δηλ. την υπονόμευση της κυρίαρχης εξουσίας. Πρώτη μέριμνα κάθε κράτους είναι να διασφαλίσει το σύνταγμα, προστατεύοντάς το από την επανάσταση. Στη συνέχεια η διασφάλιση του συντάγματος ταυτίζεται με τη διασφάλιση των ιδιωτικών συμφερόντων των εκάστοτε συγκεκριμένων ατόμων που ασκούν την εξουσία. Κατόπιν μνημονεύεται η “ανάποδη όψη” του πολιτικού και του ιδιωτικού βίου, δηλ. η ασυνειδησία και η ιδιοτέλεια των πολιτικών και η ετοιμότητα των ιδιωτών να εξαπατούν τους συμπολίτες τους ή το δημόσιο, όποτε τους δοθεί η ευκαιρία. Η συλλογιστική του Θρασυμάχου βασίζεται στη πρόσθετη παραδοχή  ότι η  “ανάποδη όψη” της ζωής είναι και η μοναδική…

                Και ο Σωκράτης, όταν έρχεται η σειρά του να απαντήσει, Δε δυσκολεύεται καθόλου να επικαλεστεί γεγονότα εξ ίσου  “πραγματικά” αλλά πολύ διαφορετικά, λ.χ. το γεγονός ότι ο πολιτικός περιμένει κάποιου είδους ανταμοιβή για το έργο του, πράγμα που δείχνει ότι αυτό καθαυτό δεν είναι απαραίτητα “συμφερτικό”. Ακόμα και όπως έχει ο κόσμος η ζωή του “ισχυρού” δε συνίσταται μόνο σε απόκτηση χωρίς αντιπαροχή.

                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                      Α.Ε. Τaylor

  Β΄ βιβλίο

            Με την έναρξη του β΄ βιβλίου κάνουμε τη γνωριμία της γνήσιας διατύπωσης της ανηθικιστικής διδασκαλίας (της οποίας υπερβολική παραλλαγή παρουσίασε ο Θρασύμαχος), δηλαδή της θεωρίας ότι ο σεβασμός των ηθικών κανόνων αποτελεί την έσχατη λύση, αναπόφευκτη δυστυχώς για τους κοινούς ανθρώπους.

            Η άποψη αυτή αναφέρεται γενικά ως θεωρία του Γλαύκωνα και του Αδειμάντου·· ας σημειωθεί όμως ότι ο Αδείμαντος δεν συμμετέχει στη διατύπωση της θεωρίας, και ο Γλαύκων, που την εξηγεί διεξοδικά, φροντίζει να διαχωρίσει τη θέση του·· την παρουσιάζει ως διαδεδομένη στους μορφωμένους κύκλους της εποχής της Α΄ φάσης του Πελοποννησιακού πολέμου (Αρχιδάμειου) και στηριγμένη σε επιχειρήματα αληθοφανή αλλά, αβάσιμα. Ο ίδιος κάνοντας το συνήγορο του διαβόλου αναλαμβάνει να υπερασπιστεί αποτελεσματικά τη θέση που χειρίστηκε αδέξια ο Θρασύμαχος, ώστε να καταστεί αυτή η θέση στη συζήτηση διαψεύσιμη, αφού εξεταστούν τυχόν θετικά της στοιχεία.

            Η συλλογιστική του εστιάζεται στο ότι «οι άνθρωποι εφαρμόζουν τους κανόνες του δικαίου όχι από προτίμηση, αλλά επειδή δεν έχουν άλλη επιλογή». Κατά βάθος καθένας επιδιώκει την ικανοποίηση των παθών του, η οποία όμως εξασφαλίζεται καλύτερα όταν υπάρχει ο φόβος των συνανθρώπων· αυτός αποτρέπει τις επιθετικές πράξεις σε βάρος τους. Όποιος έχει την ευκαιρία να ικανοποιήσει τα πάθη του χωρίς τύψεις, και είναι βέβαιος ότι δεν θα αποκαλυφθεί ούτε θα τιμωρηθεί, θα ήταν ανόητος να μην εκμεταλλευτεί την περίσταση.

            Αυτό είναι το νόημα του παραστατικού μύθου «του δαχτυλιδιού του Γύγη».

                Το βασικό γεγονός που δίνει περιεχόμενο και αιχμή στο μύθο είναι απλώς ότι, πασίγνωστα, δεν υπάρχει ανθρώπινη αρετή που δε θα την διέφθειρε η βεβαιότητα της ασυλίας. Για κανένα μας δεν είναι απόλυτα σίγουρο ότι θα έβγαινε από μια τέτοια δοκιμασία με το χαρακτήρα του αλώβητο.

Παρακολουθούμε λοιπόν τον Γλαύκωνα στην αρχή του δευτέρου βιβλίου της «Πολιτείας» και λίγο πριν την παρουσίαση του μύθου του Γύγη να εκθέτει, κάνοντας το συνήγορο του διαβόλου όπως προαναφέρθηκε, τις απόψεις του περί δικαιοσύνης :

            «Είναι, λέγουν από τη φύση καλό πράγμα να αδικεί κανείς, αλλά κακό να αδικείται, και μάλιστα πολύ περισσότερο κακό απ’  ότι είναι καλό να αδικεί· ώστε οι άνθρωποι, αφού με το να αδικούν και να αδικούνται μεταξύ των εδοκίμασαν και τα δύο, όσοι απ’ αυτούς δεν είχαν τη δύναμη ούτε να αποφεύγουν τις αδικίες των άλλων, ούτε οι ίδιοι να αδικούν, εσχημάτισαν την ιδέα πως τους είναι συμφερώτερο να συμφωνήσουν μεταξύ τους μήτε να αδικούν μήτε να αδικούνται· και από τότε άρχισαν να βάζουν νομους και να κάνουν συμφωνίες μεταξύ τους και να ονομάζουν δίκαιο και νόμιμο εκείνο που προστάζει ο νόμος· και αυτό είναι η γέννηση και η ουσία της δικαιοσύνης, που είναι το μέσο μεταξύ του καλύτερου, δηλ. να αδικεί κανείς χωρίς να παθαίνει τίποτα, και του χειρότερου, δηλ. να μην έχει κανείς τη δύναμη να εκδικείται όταν τον αδικούν· το δίκαιο λοιπόν, που είναι το μέσον αυτών των δύο, ικανοποιεί όχι επειδή είναι αφεαυτού καλό πράγμα, αλλά επειδή η αδυναμία πολλών να αδικούν το κάνει να το τιμούν για τέτοιο· γιατί ένας που μπορεί να κάνει το άδικο και είναι πραγματικά άντρας, ποτέ δε θα μπορούσε να έρθει με κανένα σε τέτοιο συμβιβασμό, ώστε μήτε να αδικεί, μήτε να αδικείται· γιατί αυτό θα ήταν τρέλλα εκ μέρους του. Αυτή λοιπόν και τέτοια είναι, Σωκράτη, η φύση της δικαιοσύνης, και από τα τέτοια που είπαμε είναι που γεννήθηκε, καθώς λένε».

                Η δικαιοσύνη, ισχυρίζεται ο Γλαύκων, είναι προϊόν αδυναμίας, διότι εάν είχαν εξασφαλισμένη την ατιμωρησία, και οι δίκαιοι και οι άδικοι, θα έκαν όλοι τα χειρότερα εγκλήματα για να κορέσουν τη φιληδονία τους. Η δικαιοσύνη συνεπώς δεν ανταποκρίνεται σε κάποια καθαρή ψυχική διάθεση, αλλά σε βιασμό της θελήσεως, είναι συμβιβασμός που επιτρέπει τη δύσκολη συνύπαρξη του συλλογικού με το ατομικό και τίποτε άλλο. Η απόδειξη που θα φέρει ο Γλαύκων για να στηρίξει τη θέση του είναι ο μύθος του Γύγη.

                Έτσι ο Γλαύκων θα θέσει στο Σωκράτη το ερώτημα περί της ουσίας της δικαιοσύνης.